Dodaj do ulubionych
Pomiar ciśnienia tętniczego krwi
Istota oraz charakterystyka badania

   Pomiaru ciśnienia tętniczego krwi, opartego na prostych metodach używających prostych urządzeń, dokonuje się w celu zdiagnozowania nadciśnienia i niedosićnienia tętniczego krwi, kontroli i skuteczności ich leczenia, przy diagnostyce innych nieprawidłowości w ciśnieniu oraz czysto profilaktycznie. Pomiar, który można wykonać samodzielnie trwa zaledwie kilkadziesiąt sekund. Dokonuje się go zwykle na tętnicy ramiennej za pomocą ciśnieniomierza (sfigmomanometru) - obecnie w powszechnym użyciu są ciśnieniomierze elektroniczne, jednak za najdokładniejszy uważa się ciągle ciśnieniomierz rtęciowy.

   W pomiarach wykorzystuje się tak zwaną metodę odruchową (Korotkowa). Ciśnienimierz składa się z opaski gumowej (mankietu) z komorą powietrzną, manometru (rtęciowego, sprężynowego lub elektronicznego) oraz z pompki lub kompresora. Całość połączona jest gumowymi rurkami. Zasada działnia przyżądu polega na tym iż mankiet usickający poprzez tkanki tętnicę pozwala odzwierciedlić ciśnienie panujące w naczyniu. Jeżeli ciśnienie w mankiecie dojdzie do poziomu, na którym mieści się między wartością ciśnienia skurczowego a wartością ciśnienia rozkurczowego, to powoduje ono zamknięcie całkowite tętnicy w fazach rozkurczu serca i pulsacyjne otwieranie w fazach skurczu serca. Krew przepływa wtedy przez uciśniętą tętnicę okresowo i z dużą szybkością, powodując powstawanie wirów i różnych wibracji. Powstają wówczas tony, które są słyszalne w słuchawkach (mogą być tez odbierane przez elektroniczny rejestrator tych dźwięków - zależnie od ciśnieniomierza). Tony te, zwykle zgodne z akcją serca, zaczynają powstawać, gdy wartość ciśnienia w mankiecie spadnie poniżej wartości ciśnienia skurczowego, i znikają, kiedy ciśnienie w mankiecie obniży się na tyle, że jest niższe od ciśnienia rozkurczowego w tętnicy. Podczas obniżania ciśnienia w mankiecie dla ustalenia wartości ciśnienia skurczowego i rozkurczowego ważny jest moment usłyszenia pierwszego tonu i moment całkowitego zaniku tonów.

Przebieg badania, jego wyniki i zalecenia

   Bezpośrednio przed badaniem nie powinno się spożywać kawy, mocnej herbaty czy palić papierosów a badany powinien znajdować się od conajmniej 5 minut w stanie spoczynku. Niestety wiele innych czynników może mieć wpływ na ciśnienie (na przykład emocje towarzyszące wizycie u lekarza). Badany powinien także wcześniej poinformować o dolegliwościach i zażywanych lekach. Pomiaru dokonuje się zakłądając gumowy mankiet na jedno z ramion i pompując w niego powietrze do momemntu aż wartość ciśnienia na manometrze przwyższy o 30 mmHg ciśnienie, przy którym zanikło tętno. Badający wysłuchuje tętno nad tętnicą łokciową. Po zaniku tętna rozpoczyna się wypuszczanie powietrza z mankietu. Ciśnienie, przy którym ponownie słychać puls nazywamy ciśnieniem skurczowym (tak znana I faza Korotkowa). W miarę wypuszczania powietrza ton zaczyna cichnąć i w końcu całkowicie zanika. Ciśnienie, przy których całkowicie cichnie nazywamy ciśnieniem rozkurczowym (tak znana V faza Korotkowa). Jeśli tętno w ogóle nie zanika za wartość ciśnienia rozkurczowego przyjmuje się ciśnienie w momencie zciszenia się tętna (tak znana IV faza Korotkowa). Za prawidłową wartość ciśnienia uważa się 120/80, przy innych mówimy o nadciśnieniu (hypertonii) i niedociśnieniu (hypotonii), co obrazuje znajdujący się poniżej schemat wartości ciśnień:


   W przypadkach poważniejszych dolegliwości ciśnieniowych stosuje się dwudziestoczterogodzinny pomiar ciśnienia, polegający na tym, iż badany przez ten czały czas chodzi ze specjalnym mankietem na ramieniu połączonym z aparatem pomiarowym przymocowanym na przykład do pasa. W czasie takie badania mankiet co jakiś czas automatycznie wypełniany jest powietrzem. Zapis wartości ciśnienia po zakończeniu badania odczytuje się komputerowo i otrzymuje na papierze.

   W niektórych przypadkach stosuje się także inwazyjny pomiar ciśnienia, polegający na bezpośrenim mierzeniu ciścnienia w tętnicy po jej nakłuciu.

   Badanie przebiega praktycznie bezboleśnie (poza odczuwalnym uciskiem na ramię), można je wykonywać samodzielnie, najlepiej prowadząc dziennik z zapisem wyników. W przypadku padania całodobowego po jego zakończeniu należy zgłosić się do lekarza.



© 2003-2007 by Ecnelis