Dodaj do ulubionych
Kryłów w "Encyklopiedii powszechnej" z 1864 roku
  A oto, co o Kryłowie pisze w tomie szesnastym warszawska "Encyklopedia powszechna" z 1864 roku (nakład, druk, własność S. Orgelbranda, ksiegarza i typografa):

"Kryłów, miasteczko prywatne w gubernii Lubelskiej, powiecie Hrubieszowskim, nad rzeką Bug, przy trakcie zwyczajnym pocztowym z Hrubieszowa do Dołhobyczowa, od stacyi Dołhobyczów o milę, od Hrubieszowa o mil dwie odległe. Gniazdo zamożnej rodziny Ostrorogów, którzy w XV wieku przeszedłszy na wyznanie helweckie, fundowali tu zbór głośny w dziejach kalwinizmu polskiego. Zbór ten upadł w pierwszych latach XVII wieku, gdyż potomek tychże, zaszczytnie znany w historyi, Jan Ostroróg, wojewoda poznański, polecił synowi swemu Mikołajowi, podczaszemu koronnemu, aby dla przebłagania Pana Boga za odstepstwo od wiary swych przodków, wystawił w Kryłowie kościół murowany, co też tenże w roku 1635 uskutecznił i aktem erekcyjnym, który dotąd w aktach miejscowych w całości jest przechowany, przytaczając powyższe powody wzniesienia nowej świątyni, hojnie takową uposażył. Po Ostrorogach miasteczko to było dziedzictwem Radziejowskich, którzy, jak kardynał Radziejowski, pisał się hrabią na Kryłowie. Po nim sistrzeniec jego prymas Prażmowski został właścicielem, dziś nalezy do Alexandra Chrzanowskiego.Podług miejscowego podania, za dawnych czasów zbierała się w Kryłowie szlachta z okolicy, która przeciwko napadom tatarskim na wyspie odnogą Buga oblanej, zbudowała sobie warowny zamek, gdzie się z majątkami swemi ukrywała, zkąd ów zamek jakoby najprzód Kryjowem, a następnie Kryłowem zwać poczęto. Pewniejsze jednak wiadomości przekonywują, że wystawili go Ostrorogowie, a mianowiecie wyżej wspomniany Jan Ostroróg, jak pisze Niesiecki, w roku zaś 1635 był jeszcze zupełnie całym i zamieszkanym przez syna jego Mikołaja, niewątpliwie dopiro wojny szwedzkie go zniszczyły. Cokolwiekbądź stał on na znacznem wzniesieniu, a lubo mała część z niego dziś pozostała, przecież i z niej widać, że był w stanie silne nieprzyjaciół wytrzymać napady. Jakoż oprócz wody, która go do koła oblewała, broniły jeszcze przystępu obszerne i nader bagniste łąki, dziś nawet do przebycia niełatwe. Główne zamkowe schronienie, zbudowane było we wschodnio-północnym narożniku, a miało podstawę skośno-czworokątną. Mury w tej części na cztery łokcie grube, pozwalają przypuszczać, że tu właśnie najkosztowniejsze zachowywano rzeczy, do czego mogły służyć także obszerne sklepione podziemia, rozciągające się pod całą tą częścią zamkowej budowli. Dotąd pomiędzy rzeką Bugiem, a jego odnoga, znajdują się szczątki rozwalonego zamku ze wszystkich stron wodą oblanego, do których dostać się mozna tylko łodzią, a po pod gmachem ciągną się wielkie murowane lochy, całość zaś prześliczny tworzy krajobraz. Podobnież ruiny zostały po istniejącym niegdyś w mieście kościele i klasztorze ojców reformatów, który przez rząd austryjacki został zniesiony. Dziś Kryłów liczy ogólnej ludności 1216 głów pomiędzy któremi jest chrześcijan 628, starozakonnych 588, utrzymujących się z rolnictwa i handlu, domów murowanych ma 2, drewnianych 114. Do znaczniejszych budowli należy kościół katolicki, murowany w stylu gotyckim, na miejsce dawniejszego wzniesiony w roku 1860 przez Chrzanowskich; kościół greko-unicki drewniany, oraz szpital murowany, wszystko ubezpieczone na sumę rubli 18090. Jest tu młyn wodny, cechy: tkacki i szewski, rybołóstwo i pszczelarstwo w ciągłym rozwoju, magistral, szkoła elementarna, jarmarków sześć do roku."

[zobacz skan]




© 2003-2007 by Ecnelis